Mùa giải Premier League 2025/26 chứng kiến sự “hồi sinh” mạnh mẽ của những pha ném biên dài, một thứ vũ khí từng bị xem là lỗi thời.
Bùng nổ về số lượng, nhưng… liệu đây là một giải pháp chiến thuật hiệu quả, hay chỉ là trào lưu kém hiệu suất?
Sự gia tăng là rất rõ ràng. Nếu 5 mùa trước đó, trung bình mỗi trận chỉ có tối đa 1.52 pha ném biên dài, thì mùa này con số đã vọt lên 3.92 lần/trận hơn gấp đôi. Tất cả các đội Premier League đều sử dụng ném biên dài mỗi khi có cơ hội ở gần khu vực 16m50. Những pha ném với lực mạnh treo bóng thẳng vào vòng cấm không khác gì một quả treo bóng được tính toán kỹ lưỡng.
Ném biên dài đang là xu hướng của Premier League
Rõ ràng, đây không còn là “vũ khí phụ” mà đã trở thành một phần trong hệ thống tấn công của nhiều CLB, Brentford là đội tận dụng tốt nhất các tình huống ném biên dài. Nhưng hiệu quả thực tế lại cho thấy sự trái ngược, không phải đội bóng nào cũng khai thác được tiềm năng của "chiêu thức" này.
Dữ liệu cho thấy một sự thật khá phũ phàng:
-
Với 1.179 pha ném biên dài → chỉ đem về 24 bàn thắng, tỷ lệ chỉ là gần 2%, con số quá ít để cố gắng tận dụng
-
Tức là 1 bàn / 49.1 lần ném
-
Trung bình 12.5 trận mới có 1 bàn từ ném biên dài
Ngay cả những đội áp dụng nhiều như Tottenham cũng chưa ghi nổi bàn nào từ 74 lần thực hiện.
So sánh với phạt góc:
-
1 bàn / 20.8 quả phạt góc tạt vào
-
Hiệu quả cao hơn gấp hơn 2 lần
Về mặt xác suất, ném biên dài là một trong những phương án tấn công kém hiệu quả nhất. Nhưng nó lại tạo ra một vấn nạn về việc bóng chết, thời gian để một đội set-up cho tình huống ném biên dài cũng không khác gì đá phạt góc. Điều này khiến các trận đấu bị gián đoạn một cách không cần thiết.
Brentford là ngoại lệ của trào lưu
Một phần lý do khiến xu hướng này lan rộng là do Brentford, Bầy ong là đội tỏ ra hiệu quả nhất trong những tình huống ném biên dài. Họ đã ghi 5 bàn từ ném biên dài mùa này và 6 bàn mùa trước, gần bằng tổng các đội khác cộng lại thì con số này cũng là quá ít ỏi.
Mặc dù vậy, sự thành công của họ khiến nhiều đội nghĩ: “Nếu Brentford làm được, tại sao mình không?”
Nhưng vấn đề là Brentford làm tốt vì họ có hệ thống, không chỉ đơn thuần là ném xa. Các cầu thủ của Brentford được huấn luyện rất kỹ trong mọi tình huống dù là khả năng dứt điểm ngay hay bóng lập bập sau đó. Arsenal dù có hàng thủ tốt nhất Premier League hiện tại cũng là nạn nhân của Brentford.
Brenrford đang làm rất tốt các tình huống ném biên
Tác động tiêu cực của ném biên dài:
Một hệ quả rõ ràng đang khiến thời gian trung bình bị gián đoạn lên tới 10 phút 42 giây mỗi trận dành cho các pha ném biên. Con số này tăng gần 2 phút so với mùa trước. Đáng chú ý, có tới 22 trận mùa này tại Premier League có hơn 15 phút bóng chết chỉ vì ném biên.
Điều này không chỉ ảnh hưởng đến trải nghiệm xem bóng đá mà còn làm giảm nhịp độ trận đấu, thứ vốn là nét đặc trưng của Ngoại hạng Anh. Trận đấu bị xé nhỏ cắt đứt mạch tấn công và làm giảm số pha bóng mở, bóng đá thuần túy đang bị ảnh hưởng quá nhiều bởi tính sắp đặt của các chỉ số phân tích, nay lại thêm một yếu tố làm mất đi sức hấp dẫn của một trận đấu.
Một dữ kiện đáng chú ý:
-
Bàn thắng trung bình mùa này: 2.73/ trận (chỉ đứng thứ 13 trong lịch sử PL)
-
Bàn từ bóng mở: 1.7/ trận thấp nhất kể từ mùa 2009-10
Có thể chưa thể khẳng định trực tiếp, nhưng việc quá tập trung vào tình huống cố định nói chung (bao gồm ném biên dài) đang làm giảm khả năng tổ chức tấn công và những pha bóng đẹp mắt.
Nhưng chúng ta cũng cần nhìn nhận khách quan, rõ ràng đây không hề phạm luận (cho đến khi luận ném biên 5 giây được áp dụng) thì việc tận dụng mọi tình huống để tìm kiếm cơ hội ghi bàn vẫn nên được tôn trọng. Ném biên dài không chỉ để ghi bàn trực tiếp, mà còn tạo áp lực liên tục trong vòng cấm, kiếm cơ hội phạt góc, kéo trung vệ đối phương vào thế bị động và tạo ra những tình huống bóng hai nguy hiểm.
Các tình huống ném biên đang không thực đem lại hiệu quả
Xu hướng nhất thời hay tương lai?
Ném biên dài chắc chắn sẽ vẫn được sử dụng trong phần còn lại của mùa giải này, nhưng World Cup 2026 sắp tới sẽ là bài test lớn để FIFA cũng như UEFA, EFL nhìn vào và đưa ra quyết định mở rộng phạm vi áp dụng quy định ném biên trong 5 giây. Điều này sẽ thay đổi hoàn toàn tư duy câu giờ ở các tình huống ném biên và tạo ra diễn biến nhanh hơn cho các trận đấu.
Keolive sẽ tiếp tục cập nhật những tin tức mới nhất về bóng đá thế giới
